Jouw VCA Kenniscentrum
Welkom bij onze uitgebreide kennisbank vol praktische informatie over VCA en veiligheid op de werkvloer. Hier vind je antwoorden op al jouw vragen, van basiskennis tot verdiepende onderwerpen over veiligheidsrichtlijnen en wetgeving. Of je nu cursist bent die zich voorbereidt op het VCA-examen, werkgever die meer wil weten over bedrijfscertificering, of gewoon geïnteresseerd bent in veilig werken - wij helpen je verder.
Vaak gezochte onderwerpen: technische problemen e-learning Code 95 annuleringsvoorwaarden
Wat is het verschil tussen VCA en BHV?
VCA en BHV worden vaak door elkaar gehaald, maar het zijn twee totaal verschillende systemen met een ander doel. VCA gaat over het voorkomen van ongevallen bij risicovol werk, terwijl BHV gaat over het handelen tijdens een noodsituatie. In dit artikel lees je wat beide precies inhouden, waar ze verschillen als het gaat om wetgeving, doelgroep en inhoud en welk systeem je in welke situatie nodig hebt.
VCA in het kort
VCA staat voor Veiligheid, Gezondheid en Milieu (VGM) Checklist Aannemers. Het is een certificeringssysteem dat aantoont dat een persoon of bedrijf beschikt over de juiste kennis en werkwijzen om veilig en gezond te werken in risicovolle sectoren, zoals de bouw, industrie en petrochemie. VCA is niet wettelijk verplicht, maar wordt in veel branches door opdrachtgevers wel als voorwaarde gesteld.
VCA richt zich vooral op preventie: het voorkomen van ongevallen, gezondheidsschade en milieuschade tijdens het uitvoeren van werkzaamheden. Het systeem kent persoonsdiploma’s (B-VCA, VOL-VCA, VIL-VCU) en bedrijfscertificeringen (VCA*, VCA**, VCA-P). Een persoonsdiploma is 10 jaar geldig, een bedrijfscertificaat 3 jaar.
BHV in het kort
BHV staat voor Bedrijfshulpverlening. Het gaat om georganiseerde hulpverlening binnen een organisatie op het moment dat er iets misgaat: een ongeval, brand of ontruiming. Een BHV’er is een medewerker van een organisatie die is opgeleid om bij noodsituaties de juiste eerste hulp te verlenen en een ontruiming te begeleiden.
BHV is wettelijk verplicht via artikel 15 van de Arbowet. Elke werkgever met personeel is verplicht om bedrijfshulpverlening te organiseren, ongeacht de grootte of sector van de organisatie. Het aantal BHV’ers en de inhoud van de opleiding worden afgestemd op de risico’s die blijken uit de Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E).
VCA draait om het voorkomen van ongevallen; BHV om het handelen tijdens een noodsituatie.De belangrijkste verschillen tussen VCA en BHV
Hoewel beide systemen te maken hebben met veiligheid, verschillen ze op verschillende vlakken fundamenteel van elkaar:
- Doel – VCA is preventief (ongevallen voorkomen tijdens het werk), BHV is reactief (hulp verlenen bij een noodsituatie).
- Wettelijke status – VCA is niet wettelijk verplicht (maar vaak contractueel wel vereist); BHV is wettelijk verplicht voor iedere werkgever met personeel.
- Doelgroep – VCA is gericht op medewerkers en bedrijven in risicovolle sectoren (bouw, industrie, petrochemie, infra, installatietechniek); BHV geldt voor alle organisaties met personeel, ongeacht sector.
- Inhoud – VCA behandelt onderwerpen als wet- en regelgeving, risico’s herkennen, omgaan met gevaarlijke stoffen en persoonlijke beschermingsmiddelen; BHV richt zich op eerste hulp bij ongevallen, brandbestrijding, ontruiming en communicatie met hulpdiensten.
- Geldigheid – Een VCA-persoonsdiploma is 10 jaar geldig; een BHV-certificaat kent geen wettelijke termijn, maar in de praktijk wordt meestal jaarlijks een herhalingscursus gevolgd om de kennis en vaardigheden actueel te houden.
- Wie moet het hebben – Bij VCA gaat het om persoonlijke diploma’s voor medewerkers in specifieke functies (uitvoerend, leidinggevend, uitzendbranche); bij BHV gaat het om aangewezen BHV’ers binnen een organisatie (niet alle medewerkers hoeven BHV’er te zijn).
- Beheer – Het VCA-systeem wordt beheerd door de Stichting Samenwerken Voor Veiligheid (SSVV); BHV kent geen centrale beheerder (de kaders liggen vast in de Arbowet, de invulling is aan de werkgever).
Kun je VCA en BHV tegelijk hebben?
Zeker, en in veel organisaties is dat ook zinvol. VCA en BHV sluiten elkaar niet uit, maar vullen elkaar juist aan:
- VCA zorgt ervoor dat medewerkers weten hoe ze incidenten voorkomen.
- BHV zorgt ervoor dat er binnen de organisatie mensen zijn die weten wat te doen als er toch een incident plaatsvindt.
Een bouwbedrijf kan bijvoorbeeld medewerkers hebben die én een VCA-diploma bezitten én als BHV’er zijn aangewezen. Dat maakt de organisatie zowel aan de voorkant (veilig werken) als aan de achterkant (reageren bij calamiteiten) goed toegerust.
Welke heb je wanneer nodig?
De keuze tussen VCA en BHV is eigenlijk geen keuze: het gaat om twee verschillende situaties.
- Je hebt VCA nodig als je werkt of wilt gaan werken in een risicovolle sector waar opdrachtgevers dit vereisen of als je als zzp’er onderaannemer wilt zijn bij een VCA-gecertificeerd bedrijf.
- Je hebt BHV nodig als je werkgever jou heeft aangewezen als bedrijfshulpverlener. Dit kan in elke sector voorkomen, van kantoor tot fabriek.
Ben je werkgever? Dan ben je verplicht om BHV te regelen voor je organisatie. Of je medewerkers daarnaast ook VCA nodig hebben, hangt af van de branche en de eisen van je opdrachtgevers.
Samenvatting
VCA en BHV zijn twee verschillende systemen met een ander doel. VCA gaat over het voorkomen van ongevallen in risicovolle sectoren en is niet wettelijk verplicht, maar vaak contractueel vereist. BHV gaat over het handelen bij noodsituaties en is voor iedere werkgever met personeel wettelijk verplicht via de Arbowet. Een VCA-diploma is 10 jaar geldig; voor BHV wordt meestal jaarlijks een herhalingscursus gevolgd. Beide systemen sluiten elkaar niet uit, maar vullen elkaar juist goed aan. Twijfel je welk VCA-diploma bij jouw functie past, kijk dan op de pagina B-VCA of VOL-VCA.