Jouw VCA Kenniscentrum
Welkom bij onze uitgebreide kennisbank vol praktische informatie over VCA en veiligheid op de werkvloer. Hier vind je antwoorden op al jouw vragen, van basiskennis tot verdiepende onderwerpen over veiligheidsrichtlijnen en wetgeving. Of je nu cursist bent die zich voorbereidt op het VCA-examen, werkgever die meer wil weten over bedrijfscertificering, of gewoon geïnteresseerd bent in veilig werken - wij helpen je verder.
Vaak gezochte onderwerpen: technische problemen e-learning Code 95 annuleringsvoorwaarden
VCA in de groenvoorziening: wat is er veranderd en voor wie is het verplicht?
Hoveniers, groenmedewerkers en medewerkers in de groensector werken dagelijks met machines en gereedschappen in omgevingen die risico’s met zich meebrengen. Per 1 januari 2026 is het aparte VCA Groen-examen vervallen. Groenmedewerkers doen nu gewoon het reguliere B-VCA-examen. In dit artikel lees je wat er veranderd is, voor wie VCA verplicht is en hoe je het haalt.
VCA Groen vervallen: wat verandert er in de praktijk?
Per 1 januari 2026 worden er geen VCA Groen-examens meer afgenomen. De SSVV, beheerder van de VCA, heeft besloten alle VCA-examens brancheneutraal te maken, waardoor het aparte Groen-examen is komen te vervallen.
In de praktijk verandert er weinig. De reguliere VCA Basis-cursus behandelt alle veiligheidsonderwerpen die relevant zijn voor jouw werk als groenmedewerker. De inhoud sluit nauw aan op de dagelijkse praktijk in de groensector, via brancheneutrale formuleringen die voor alle sectoren herkenbaar zijn.
Heb je nog een geldig VCA Groen-diploma? Dan blijft dit gewoon geldig tot de einddatum die op je certificaat staat (10 jaar na afgifte). Je hoeft niets te doen. Pas bij verlenging doe je het vernieuwde reguliere B-VCA-examen.
Accepteren opdrachtgevers VCA Basis? Ja, het VCA Basis-diploma wordt door alle opdrachtgevers in de groensector erkend.
Waarom is VCA relevant in de groenvoorziening?
Groenmedewerkers komen in aanraking met machines, stoffen en werkzaamheden die tot risicovolle situaties kunnen leiden:
- Grote machines en gereedschappen – bosmaaiers, kettingzagen, hakselaars, minikranen en hoogwerkers
- Werken op hoogte – boomverzorging, snoeiwerk en hoogwerkers
- Gevaarlijke stoffen – herbiciden, pesticiden en brandstoffen
- Werken langs wegen – maaien en onderhoud aan snelwegbermen en taluds
- Specifieke gevaren – witte vingers door trilling, struikelen, glijden, valgevaar bij hoogwerkers
Voor wie in de groensector is VCA bedoeld?
De VCA Basis-cursus is bedoeld voor alle bedrijven en mensen in de groene sector:
- Hoveniers en groenmedewerkers bij bedrijven en gemeenten
- Gemeentemedewerkers in de plantsoenendienst
- Wegbermonderhouders bij Rijkswaterstaat, provincies en gemeenten
- Bos- en natuurbeheerders
- Stratenmakers die werkzaamheden uitvoeren in een groene context
- Tuinbouwers bij werkzaamheden op risicovolle locaties
- Medewerkers uit de sociale werkvoorziening in de groene sector
- Zzp’ers die als onderaannemer worden ingezet bij VCA-plichtige opdrachtgevers
Steeds vaker eisen grote opdrachtgevers in de groenvoorziening, hoveniersector en bosbouw dat vaste werknemers (tot en met het niveau van meewerkend voorman) een VCA-persoonsdiploma hebben.
B-VCA of VOL-VCA: welk diploma heb je nodig?
De keuze hangt af van je functie:
- B-VCA (Basisveiligheid) – voor uitvoerende medewerkers zonder leidinggevende taken. Dit is het diploma dat voorheen bekendstond als VCA Groen.
- VOL-VCA (Veiligheid voor Operationeel Leidinggevenden) – voor meewerkend voormannen, uitvoerders, teamleiders en zzp’ers die als onderaannemer werken.
Twijfel je welk diploma bij jouw functie hoort? Lees meer over het verschil tussen B-VCA en VOL-VCA.
Waarom VCA Groen vervalt: brancheneutrale examens
De keuze van SSVV om VCA Groen te schrappen, hangt samen met de bredere modernisering van het VCA-stelsel onder VCA-ETT 3.0. De nieuwe examens leggen de nadruk op praktisch veiligheidsinzicht en niet meer op feitenkennis per branche. Daardoor vervallen de aparte branchevarianten: alle medewerkers, of ze nu werken in de bouw, industrie, schoonmaak of de groensector, leggen hetzelfde brancheneutrale examen af. De voorbeelden en casussen in de cursus blijven herkenbaar voor de eigen branche.
Aanvullende certificaten in de groensector
VCA dekt de algemene veiligheidskennis. Voor specifiek werk in de groensector kunnen daarnaast aanvullende certificaten gelden:
- Kettingzaag- en motorzaagcertificaten (ETW, European Treeworker) voor boomverzorging.
- Hoogwerkercertificaten (IPAF) voor werk in bomen of aan gevels.
- Spuitlicentie 1 of 2 bij gewasbescherming en onkruidbestrijding met gewasbeschermingsmiddelen.
- Gehoorbescherming en ergonomische instructies bij werk met bosmaaiers, kettingzagen en bladblazers.
VCA is in de groene sector de basis; deze aanvullende certificaten bouwen daarop voort waar dat voor het werk nodig is.
Samenvatting
Per 1 januari 2026 is het VCA Groen-examen vervallen. Groenmedewerkers doen voortaan het reguliere B-VCA-examen, dat dezelfde veiligheidsonderwerpen dekt. Bestaande VCA Groen-diploma’s blijven geldig tot de vervaldatum. Voor hoveniers, beheerders en machinisten in de groensector blijft VCA daarmee dé manier om aan te tonen dat ze veilig kunnen werken met motorzagen, bosmaaiers en andere risicovolle apparatuur.
